Bolivya’da ayrı düşmüş bir köydeki Bahailer yerel bir okul sistemi kurulmasına yardımcı oldu

PUKA PUKA, Boliya, 27Kasım 2002 (BWNS) – Birkaç yıldan beri, Bolivya platosundaki yaklaşık 700 kişinin yaşadığı bu köydeki devlet okulu sadece anaokulundan üçüncü sınıfa kadar ders veriyordu. Bundan başka bir türde eğitim almak isteyen öğrenciler birkaç yakın kasabadan birine 3 ila 6 kilometre yürümek zorunda kalıyorlardı.

Genç öğrenciler çoğunlukla mesafeyi düşünmüyorlardı. Fakat başka yerlerde gördükleri muameleye itiraz ediyorlardı. Tümü Quechua yerli halkının üyeleri olan öğrenciler, başka yerlerdeki öğretmenler tarafından geleneksel kabile elbisesi yerine Batı kıyafetleri giymeye zorlanıyorlardı.

17 yaşındaki bir Puka Puka yerlisi olan Pascual Vargas, “Elbiselerimizi giymek önemlidir, çünkü kültürümüzü unutmak istemiyoruz” dedi.

Bu nedenle Puka Puka halkı oldukça ender görülen bir şey yaptı: ilkönce dörtten sekize kadar sınıflar için öğretmenler tutmak üzere para toplayarak ve sonra devam etmek isteyen öğrenciler için özel bir lise kurarak kendi okullarını devreye soktular.

Chuquisaca ilindeki Puka Puka toplumunun yaklaşık beş yıl önce bu girişimde bulunmasının ve okulları yönetmeyi ve finanse etmeyi sürdürmüş olmasının hikayesi, tabandaki gerçek bir gelişme yeteneğidir. Sorunu teşhis ettikten sonra toplumun kendisi bir çözüm buldu ve gereken yerde dış yardım arayarak fakat gerçekte kontrolü elde tutarak çözümü uygulamaya kendi başına devam etti.

Her ne kadar büyük ölçüde okumamış çiftçilerden oluşsa da toplum şimdi, Güney Amerika’daki en yoksul ülkelerden birindeki bu az gelişmiş bölgede dikkate değer bir başarı olan, anaokulundan sekizinci sınıfa kadar yaklaşık 140 öğrencinin kayıtlı bulunduğu genişletilmiş bir okul sistemini yönetmektedir. Dahası, yeni kurulan lisenin dokuz ve onuncu sınıflarda yaklaşık 30 öğrencisi vardır.

Herkesin dediğine göre, bu projeler ve onları sürdürme gücü için temel oluşturan motivasyon, Bahai Dini’nin buradaki halkın yaklaşık üçte biri tarafından uygulanmasından kaynaklanmaktadır. Yerel liderler ve dış gözlemciler, Bahai Dini’nin eğitime ve birliğe verdiği önemin ilerleme için vizyon ve bir güçlenme süreci sağladığını söylediler.

Başlangıcından itibaren okul projesinde yer almış ve köyün bir yerlisi olan 35 yaşındaki Claudio Limachi şunları söyledi: “Kendi okulumuzun olması isteği Puka Puka Bahaileri Mahalli Ruhani Mahfili’nde doğdu. Mahfil, toplumun çocuklarının artık sıkıntı çekmesini istemiyordu.”

Puka Puka’da Bahai Dini’ni ilk kabul edenlerden olan ve şimdi toplumda önde gelen bir kişi olan Mr. Limachi, “Ve onlar sık sık, Amerika’nın yerli halklarının eğitildikleri zaman ‘tüm dünyayı aydınlatacak kadar parlak’ hale geleceklerini söyleyen Bahai Yazıları’ndan alıntıları incelemişlerdi. Bu sözü yerine getirmeye yardım etmek için okulu kurduk” dedi.

Toplumun anaokulu ile üçüncü sınıfı kapsayan bir okulu olmasına rağmen, çeşitli ayrım biçimleri nedeniyle çocukları çevre toplumlardaki daha üst sınıflara göndermek büyük bir sorundu.

Mr. Limachi şunları söyledi: ”Mishka Mayo kasabasında sıkıntı yaşadık, çünkü okul Katolik’ti ve orada dini ayrım olduğunu hissettik. Okul yetkilileri öğrencileri çok alkol tüketiminin olduğu dini festivallere katılmaya zorlayacaklar ve onlar bunu reddettikleri zaman da bir tahta ile fiziksel olarak cezalandırılacaklardı.”

Mr. Limachi ve başkaları bu ayrımın kısmen, Puka Puka’daki birçok ailenin, dinlerinin bir gereği olarak alkol içmelerinin yasaklandığı Bahailer olduğu gerçeğinden kaynaklandığını söylediler. Önce birkaç sakin 1980’de Bahai Dini’ni kabul etmişler ve gittikçe onun prensiplerini dostlarına ve ailelerine tebliğ etmişlerdi. Bugün Puka Puka’daki 700 sakinin yaklaşık 300’ü Bahai’dir.

Toplumun kendi okul sistemini kurmasına yol açan, Bahai Dini’nin eğitime verdiği önem oldu. 1997’de, yerel olarak seçilen Bahai yönetim konseyi olan Puka Puka Bahaileri Mahalli Ruhani Mahfili, o yıl 500 US$ toplamaya ve Bahai öğrenciler için bir öğretmen tutmaya karar verdi.

Fakat çok çabuk bir şekilde, birçoğu aynı zamanda genel toplumda liderler olan Mahfil üyeleri, bütün okul eğitim seviyelerinin Puka Puka’daki herkese için elde edilebilir olması gerektiğine karar verdi. Böylece onlar diğer toplum kuruluşlarının yardımını sağladılar ve beşinci, altıncı ve sekizinci sınıfları kapsamaya yetecek kadar üç tane daha öğretmen tutmak için para topladılar.

Bahailer sadece orta sınıflar için öğretmen tutmak üzere toplum çapında bir çabaya girişmeyip, kendileri bir lise programı başlattılar. “Unidad de los Pueblos Collegio” (Halk Lisesi Birliği) adlı kurum halen Mr. Limachi’nin evindeki birkaç odada işlemektedir ve dokuzuncu ve onuncu sınıflarda yaklaşık 30 öğrenci kayıtlıdır. Şimdiye kadar iki öğretmen oldukça uygun bir maaşla tutulmuştur.

Okullar için para çeşitli şekillerde toplanmıştır. Önceden alkole harcanmakta olanın bir kısmı bağışlandı ve yerel çiftçiler birliği patates satışlarının bir kısmını ilk sene okula bağışladı. Bahai toplumu da, okulu desteklemeye yardımcı olmak üzere, bir arcılık/bal üretme projesi; bir tavukçuluk projesi ve bir sebzecilik/sera projesi dahil birkaç küçük ölçekli gelir sağlama projesi başlatmıştır. Ayrıca, Santa Cruz-Bolivya’daki Bahai kaynaklı bir kurum olan Nur Üniversitesi gibi dış kuruluşlar, toplumun kendine yeterli olma arzusunun farkına vardılar ve çeşitli şekillerde yardım etmeye başladılar.

Toplum üyeleri ve dış gözlemciler Bahai Dini’nin uygulanmasının toplumu başka yollarla güçlendirmiş olduğunu söylemektedirler. Onlarla daha geniş bir ağda bağlantı kurmaya ek olarak Bahai Dini, toplumun kendi içinde, diğer din gruplarına yayılan ve okullar kurmak için gerekli işbirliği seviyesini mümkün kılmış olan bir birlik duygusu yükseltmiştir.

Puka Puka Ruhani Mahfili’nin sandık emini olan 30 yaşındaki Cecile Vela şunları söyledi: “Önceden içkili partiler yapardık ve kendi aramızda daha çok kavga ederdik. Fakat Bahai Dini’nin gelmesinden beri Katolikler, Protestanlar ve Bahailer birleştik ve şimdi çocuklarımızın eğitim alması için çalışıyoruz.”

Puka Puka’da bir Katolik olan 39 yaşındaki Constanio Quispe, diğer dinlerin üyelerinin yeni olasılıklar duygusunu paylaştıklarını  teyit etti. Bir Hıristiyan din öğretmeni olarak hizmet eden Mr. Quispe şunları söyledi: “Bahailer bizi birleştirdi ve Katolikler bizim de bu yolu izleyebileceğimizi anladılar."